Muzikos vadovas – Trevor Pinnock
Režisierius – Paulius Markevičius
Scenografės – Ugnė Tamuliūnaitė, Paulina Turauskaitė
Šviesų dailininkas – Eugenijus Sabaliauskas
Choreografė – Oksana Griaznova
Kostiumų dailininkė – Ugnė Tamuliūnaitė
Kostiumų dailininkės asistentė – Paulina Turauskaitė
Vizualinio identiteto kūrėjas – Visvaldas Morkevičius

 

 

 

Solistai:

Lauryna Bendžiūnaitė (Galatėja, sopranas), Ilker Arcayürek (Acis, tenoras), Ruairi Bowen (Damonas, tenoras), Tadas Girininkas (Polifemas, bosas)

 

Vilniaus senojo teatro aktoriai: Jelena Ragimova, Telman Ragimov, Anžela Bizunovič, Vladimir Dorondov, Liuda Gnatenko, Viktoriia Aliukone-Mirošnikova, Jekaterina Makarova, Jurij Ščiuckij, Kyrylo Kremenčuk, Artur Svorobovič

 

Šv. Kristoforo kamerinis orkestras (meno vadovas – Modestas Barkauskas): Ieva Baublytė (fleita), Nele Vertommen (obojus), Shunsuke Kawai (obojus), Leszek Wachnik (fagotas)

 

Vilniaus miesto savivaldybės choras „Jauna muzika“ (meno vadovas Vaclovas Augustinas)

 

Dirigentas – Trevor Pinnock (klavesinas)

Koncertmeisterė – Lina Giedraitytė

Režisieriaus padėjėja – Gina Busko

Anglų kalbos mentorė – Fiona Laird

 

Prodiuseriai – „Operomanija“, Vilniaus senasis teatras

Rėmėjai – LR kultūros ministerija, Lietuvos kultūros taryba, Vilniaus miesto savivaldybė

Informacinis partneris – LRT

 

Vilniaus senajame teatre pristatoma Georgo Friedricho Händelio operos „Acis & Galatea“ premjera – bendras „Operomanijos“ ir Vilniaus senojo teatro pastatymas. Spektaklyje susijungia operos žanre debiutuojančio režisieriaus Pauliaus Markevičiaus vizija ir legendinio britų klavesinininko bei dirigento Trevoro Pinnocko muzikinė interpretacija.

 

Antikinis mitas apie Acį, Galatėją ir Polifemą čia virsta jausminga drama apie meilę, susiduriančią su brutalios jėgos pasauliu. Tai pasakojimas apie tyrumą, pavydą, netektį ir prigimtinį šviesos ilgesį, peržengiantį net mirties slenkstį.

 

Šiame pastatyme Händelio pastoralė atsiveria kaip sapniškas ir vizualiai pulsuojantis pasaulis, kuriame susilieja baroko muzika, fizinis teatras bei metaforiškas scenos vyksmas. Žaidžiant šviesos ir tamsos, judesio ir garso, mito ir tikrovės priešybėmis, kuriama erdvė, kurioje viskas nuolat kinta, o virsmas tampa esmine kūrinio ašimi.

 

Premjeroje skamba originali Händelio orkestruotė ir istoriniai instrumentai, o tarptautinei atlikėjų komandai vadovauja baroko muzikos autoritetas T. Pinnockas. Tai reta galimybė patirti autentišką baroko muzikos skambesį ir iš naujo išgirsti istoriją, kurioje trapiausia meilė paaiškėja esanti stipresnė už bet kokią griaunančią jėgą.

 

Muzikos vadovas ir dirigentas Trevor Pinnock:

„Georgo Friedricho Händelio „Acis & Galatea“ yra vienas populiariausių šio kompozitoriaus sceninių kūrinių. Šios „mažosios operos“ (taip pats ją vadino) premjera įvyko 1718 m., vėliau kompozitorius operą kelis kartus redagavo, o mes atliekame 1739 m. versiją, į kurią Händelis įtraukė chorą. Siekėme atkurti Händelio garsų pasaulį priartėdami prie jo laikmečio skambesio, todėl naudojame to laikotarpio medinius pučiamuosius instrumentus – obojus ir fagotą bei kelių tipų blokfleitas; aš diriguoju orkestrui būdamas prie klavesino, kuris kartu su bosiniais instrumentais sukuria ritminį piešinį, tokį svarbų barokiniam skambesiui.

 

Nuo uvertiūros presto ir operą atidarančio pirmojo choro greitai žengiame į jaudinančią ir tragišką meilės istoriją. Naudodamas paprastą kontrastingų solistų balsų raišką, kurią lydi styginiai ir kartais nuskambantys pučiamųjų instrumentų solo, Händelis parodo savo meistriškumą – energijos jėgą, kurią vis dar stipriai juntame, nors prabėgo jau trys šimtmečiai.“

 

Režisierius Paulius Markevičius:

„Ovidijaus „Metamorfozėse“ aprašytas Acio (Akio / Akido) ir Galatėjos mitas – tai meilės, susiduriančios su brutalia jėga, istorija. Ši istorija simboliška: žmogus pamilsta Nimfą – nežemišką, tyrą būtybę. Jų santykius nutraukia brutali jėga – kiklopas – pavydo ir pykčio alegorija, kurią tikriausiai kiekviena epocha gali įprasminti savais simboliais. Juk užvis stipriausia naikinanti jėga yra meilė be atsako. Istorijos pabaiga vis dėlto mus grąžina prie viltingo pažado, kad meilė yra amžina, o amžinybė nugali ir įprasmina viską.

 

Händelis šį mitą pažadino pastoralinės operos forma. Pastoralė, kaip idiliško pasaulio idėja, tampa vienu esminių atspirties taškų scenos vyksmui. Spalvinga, vitališka, svaiginanti muzikos jėga traukia pasinerti į nekasdienišką pasaulį. Muzika čia tampa pagrindiniu laiko ir erdvės architektūros matu, kuriuo remiantis kuriamas poetinis, metaforiškas pasakojimas. Interpretuojant bei cituojant baroko skulptūrose ir tapyboje sustabdytas choreografines žmonių santykio akimirkas, spektaklyje sujungiamos operos ir fizinio teatro priemonės.“

 

Scenografė ir kostiumų dailininkė Ugnė Tamuliūnaitė:

„Scenos erdvė projektuojama kaip kintantis kraštovaizdis, kuriame šviesa, šešėlis ir organiškos formos keičia viena kitą, atliepdamos barokinės Händelio muzikos sluoksnius. Šviesa veikia kaip pagrindinė jėga – ji siūlo nuotaiką ir kismą, išryškina ir paslepia. Scenovaizdis balansuoja tarp tikrovės ir jos atspindžio, o žiūrovas kviečiamas ne tik stebėti, bet ir panirti į siūlomą būseną. Kostiumai taip pat perteikia šviesos ir šešėlio santykį.“

 

Scenografė ir kostiumų dailininkės asistentė Paulina Turauskaitė:

„Scenovaizdžio plastinę raišką inspiravo gamta, kviesdama išlaikyti harmonijos ir tyrumo principus, būdingus pastoralinei estetikai, kartu ji atspindi ir veikėjų emocines būsenas. Remiantis antikine mitologija, scenografijoje išryškinamas žmogaus ir gamtos vienovės bei transformacijos motyvas, sustiprinamos meilės, netekties ir amžinumo temos.“

 

 

---

PL

 

PL:

Georg Friedrich Händel

Acis & Galatea

Libretto – John Gay

Pastoralna opera kameralna w dwóch aktach

Czas trwania – 1 godz. 30 min (bez przerwy)

Premiera – 19 i 20 czerwca 2026 r.
Opera w języku angielskim z litewskimi i angielskimi napisami

 

Twórcy:

Kierownictwo muzyczne – Trevor Pinnock

Reżyser – Paulius Markevičius

Scenografki – Ugnė Tamuliūnaitė, Paulina Turauskaitė

Reżyser świateł – Eugenijus Sabaliauskas

Choreografka – Oksana Griaznova

Kostiumy – Ugnė Tamuliūnaitė

Asystenka kostiumografki – Paulina Turauskaitė

Twórca identyfikacji wizualnej – Visvaldas Morkevičius

 

Obsada:

Lauryna Bendžiūnaitė (Galatea, sopran), Ilker Arcayürek (Acis, tenor), Ruairi Bowen (Damon, tenor), Tadas Girininkas (Polifem, bas)

 

Aktorzy Wileńskiego Teatru Starego: Jelena Ragimova, Telman Ragimov, Anžela Bizunovič, Vladimir Dorondov, Liuda Gnatenko, Viktoriia Aliukone-Mirošnikova, Jekaterina Makarova, Jurij Ščiuckij, Kyrylo Kremenchuk, Artur Svorobovič

 

Kameralna Orkiestra św. Krzysztofa: (kierownik artystyczny – Modestas Barkauskas): Ieva Baublytė (flet), Nele Vertommen (obój), Shunsuke Kawai (obój), Leszek Wachnik (fagot)

 

Chór Samorządu Miasta Wilna „Jauna Muzika” (kierownik artystyczny Vaclovas Augustinas)
 

Dyrygent – Trevor Pinnock (klawesyn)

Koncertmistrzyni – Lina Giedraitytė

Asystentka reżysera – Gina Busko

Mentorka języka angielskiego – Fiona Laird

 

Producenci – „Operomanija“, Wileński Teatr Stary

Sponsorzy – Ministerstwo Kultury Republiki Litewskiej, Litewska Rada Kultury, Samorząd Miasta Wilna
Partner informacyjny – LRT

 

W Wileńskim Teatrze Starym prezentowana jest premiera opery Georg Friedricha Händela Acis i Galatea, wspólna produkcja „Operomanii” i Wileńskiego Teatru Starego. W spektaklu łączy się wizja debiutującego w gatunku operowym reżysera Pauliusa Markevičiusa oraz muzyczna interpretacja legendarnego brytyjskiego klawesynisty i dyrygenta Trevora Pinnocka.

 

Antyczny mit o Acisie, Galatei i Polifemie przeobraża się tutaj w pełen emocji dramat o miłości zderzającej się ze światem brutalnej siły. To opowieść o czystości, zazdrości, stracie oraz naturalnym pragnieniu światła, które przekracza nawet granicę śmierci.

 

W tej inscenizacji pastoralna opera Händla otwiera się jako oniryczny i pulsujący wizualnie świat, w którym splatają się muzyka baroku, teatr fizyczny oraz metaforyczna akcja sceniczna. Grając kontrastami światła i ciemności, ruchu i dźwięku, mitu i rzeczywistości, twórcy budują przestrzeń nieustannej przemiany, która staje się główną osią dzieła.

 

Podczas premiery zabrzmi oryginalna orkiestracja Händla wykonywana na instrumentach historycznych, a międzynarodowym zespołem artystów pokieruje autorytet w dziedzinie muzyki barokowej – T. Pinnock. To rzadka okazja, by doświadczyć autentycznego brzmienia muzyki barokowej i na nowo usłyszeć historię, w której najbardziej krucha miłość okazuje się silniejsza od wszelkiej niszczącej siły.

 

///

 

Kierownik muzyczny i dyrygent Trevor Pinnock:

„Acis i Galatea Georga Friedricha Händela jest jednym z najpopularniejszych dzieł scenicznych tego kompozytora. Premiera tej „małej opery” (tak sam ją określał) odbyła się w 1718 roku, a następnie Händel kilkakrotnie ją opracowywał. W naszej realizacji wykonujemy wersję z 1739 roku, do której kompozytor dołączył chór.

 

Dążyliśmy do odtworzenia świata brzmieniowego Händla poprzez zbliżenie się do sonorystyki jego epoki, dlatego korzystamy z drewnianych instrumentów dętych charakterystycznych dla tego czasu – obojów, fagotów oraz różnych typów fletów prostych. Dyryguję orkiestrą, pozostając przy klawesynie, który wraz z instrumentami basowymi tworzy rytmiczny fundament, tak istotny dla brzmienia barokowego.

 

Od uwertury presto i otwierającego operę pierwszego chóru szybko wkraczamy w poruszającą, tragiczną historię miłosną. Poprzez prostą, kontrastową ekspresję głosów solistów, wspieraną przez smyczki i okazjonalne solówki instrumentów dętych, Händel ukazuje swoje mistrzostwo – energię, którą nadal odczuwamy bardzo silnie, mimo że minęły już trzy stulecia.“

 

Reżyser Paulius Markevičius:

„W Metamorfozach Owidiusza opisany mit o Acisie (Akiosie/Akidzie) i Galatei to historia miłości zderzającej się z brutalną siłą. Jest to opowieść symboliczna: człowiek zakochuje się w Nimfie – istocie nieziemskiej, czystej. Ich relację przerywa brutalna siła, cyklop, będący alegorią zazdrości i gniewu, które każda epoka może interpretować na swój sposób. Najsilniejszą niszczącą siłą jest bowiem miłość nieodwzajemniona. Finał tej historii prowadzi jednak do nadziei, że miłość jest wieczna, a wieczność wszystko ostatecznie przekracza i nadaje sens.

 

Georg Friedrich Händel ożywił ten mit w formie opery pastoralnej. Pastoralność jako idea świata idyllicznego staje się jednym z kluczowych punktów odniesienia dla akcji scenicznej. Barwna, żywiołowa i oszałamiająca siła muzyki wciąga widza w niezwykłą rzeczywistość. Muzyka staje się tu główną miarą czasu i przestrzeni, na której budowana jest poetycka, metaforyczna opowieść. Interpretując i cytując zatrzymane w barokowych rzeźbach i malarstwie choreograficzne momenty relacji międzyludzkich, spektakl łączy środki opery i teatru fizycznego.“

 

Scenografka i kostiumografka Ugnė Tamuliūnaitė:

„Przestrzeń sceniczna projektowana jest jako zmienny krajobraz, w którym światło, cień i organiczne formy nieustannie się przenikają, odpowiadając warstwowości muzyki barokowej Georga Friedricha Händela. Światło działa tu jako główna siła. Buduje nastrój i zmienność, jednocześnie ujawniając i ukrywając. Scenografia balansuje między rzeczywistością a jej odbiciem, a widz jest zaproszony nie tylko do obserwacji, lecz także do zanurzenia się w proponowanym stanie. Kostiumy również odzwierciedlają relację światła i cienia.“

 

Asystentka scenografki i kostiumografki Paulina Turauskaitė:

„Plastyczna forma scenografii została zainspirowana naturą, co pozwoliło zachować zasady harmonii i czystości właściwe estetyce pastoralnej, jednocześnie odzwierciedlając stany emocjonalne bohaterów. W oparciu o mitologię antyczną w scenografii wyeksponowano motyw jedności człowieka z naturą oraz transformacji, a także wzmocniono tematy miłości, straty i wieczności.“

 

 

 

Recenzijos, atsiliepimai, interviu	Vilniaus senajame teatre – Händelio operos „Acis ir Galatėja“ premjera su legendiniu Trevoru Pinnocku
	Acis ir Galatėja Vilniuje: Händelio opera sugrįžta nauju, šiuolaikišku pavidalu

 

---